Szukaj
Generic filters
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in excerpt

Zespół eksfoliacji XFS – przyczyny, objawy i diagnoza, leczenie

Zespół eksfoliacji XFS (złuszczenia) nazywamy chorobę oczu, podczas której dochodzi do rozwoju jaskry otwartego kąta za przyczyną podwyższenia ciśnienia wewnątrz gałkowego. Dochodzi do niej głównie u kobiet po czterdziestym roku życia, pogłębia się z wiekiem, jednak kolor skóry również nie pozostaje bez znaczenia.

Dotyka głównie osób o białej skórze, a innymi uwarunkowaniami są te jeszcze nieznane na podłożu genetycznym. Jaskra jest to jedna z najcięższych chorób oczu, która bez doskonale dobranego procesu leczenia może doprowadzić do utraty wzroku. Jest pokłosiem występującego dużo wcześniej tak zwanego zespołu eksfoliacji, czyli złuszczenia.

fb

Kliknij "Polub tę stronę", a będziesz na bieżąco z najnowszymi artykułami.

Kliknij "Polub tę stronę", a będziesz na bieżąco z najnowszymi artykułami.

fb

Schorzenie macierzy zewnątrzkomórkowej oka prowadzi do wytwarzania i odkładania się nieprawidłowego włóknistego materiału w oku. Obecnie zespół złuszczenia wiążemy najczęściej z jaskrą otwartego kąta. W procesie badań nad etiologią i powiązaniami z innymi chorobami, znajduje się coraz więcej dowodów na powiązanie zespołu eksfoliacji z zaćmą, oraz z RVO (retinal vein occlusion), inaczej niedrożnością naczynia (lub naczyń) żylnych w siatkówce oka, która spowodowana jest zakrzepem. Oczny zespół niedokrwienny również wiązany jest przez badaczy właśnie z zespołem eksfoliacji. Złuszczająca jaskra na o wiele gorsze rokowania i znacznie cięższy przebieg kliniczny, niż jaskra pierwotna otwartego kąta.

Badania statystyczne wykazują powiązanie wystąpienia zespołu eksfoliacji ze zwyrodnieniem plamki żółtej. W toku badań nad tą chorobą stwierdzono również, że można dowieść związek XFS z zakrzepicą żyły środkowej siatkówki. W związku z tym, że badania nad tym schorzeniem trwają stosunkowo od niedawna, nie wiadomo czy zespół złuszczania jest przyczyną, czy pokłosiem innych chorób. Uwarunkowania genetyczne są również jeszcze jedynie spekulacją.

Zespół eksfoliacji XFS – objawy i diagnoza

Brodawkowata erozja obwódki wewnątrz oka jest wczesnym objawem XFS. W przebiegu choroby następuje odkładanie się patologicznego, włókienkowego materiału, co doprowadza do zatkania kąta przesączania tak zwanej cieczy wodnistej, której zadaniem jest zaopatrzenie oka w składniki odżywcze. W następstwie tego zjawiska tęczówka zaczyna się przesuwać pozostawiając za sobą niewielkie szczeliny.

Gromadząca się w oku ciągle wydzielina dociera do soczewki i kąta przesączenia oka, którego odpływ jest zatkany przez wspomniany wcześniej patologiczny materiał. Nagromadzenie się cieczy wodnistej doprowadza do zjawiska podwyższenia ciśnienia w oku, a konsekwencją tego jest nieodwracalne zniszczenie włókien nerwowych siatkówki oraz odżywiających je naczyń krwionośnych i w rezultacie zaniku nerwu wzrokowego. Cały ten proces objawia się bólem chorobowo zajętego oka, obniżeniem ostrości widzenia, a w rezultacie utratą wzroku.

W związku z tym, iż zbierający się w wyniku złuszczania patologiczny materiał najbardziej widoczny jest na granicy źrenicy oka, rozpoznanie choroby wprowadza się w życie za pomocą badania lampą szczelinową. Badanie to pozwala również dostrzec zmiany w strukturach oczodołu, w spojówce oraz przednim segmencie oka.

Zespół eksfoliacji XFS – leczenie

Leczenie zespołu eksfoliacji głównie polega na farmakologicznym obniżaniu ciśnienia śródgałkowego. W przypadku, gdy jaskry otwartego kąta nie można opanować przy pomocy leczenia farmakologicznego, bardziej inwazyjną alternatywą jest trabekuloplastyka laserem argonowym. Dzięki wytworzeniu delikatnych ognisk laserowych w obrębie beleczkowania, w trakcie zabiegu dochodzi do obniżenia ciśnienia wewnątrzgałkowego, na skutek poszerzenia się odpływu cieczy wodnistej z oka.

Zabieg wykonywany jest w warunkach ambulatoryjnych i nie wymaga przyjęcia pacjenta do szpitala. Po zabiegu pacjent ma zalecane używanie specjalnie dobranych kropli do oczu i leków doustnych niejako utrzymujących efekt zabiegu. Leczenie operacyjne również jest sposobem leczenia skutków zespołu eksfoliacji, jednak w dobie zaawansowanej techniki odchodzi się od tej formy leczenia.

Podsumowanie

Zespół eksfoliacji jest chorobą, której etiologię i powiązania z innymi chorobami bada się stosunkowo od niedawna. Wiele wyników badań dotyczących uwarunkowań zapadania na tę chorobę potwierdzonych jest w oparciu o dane statystyczne. Wiele powiązań przyczynowo-skutkowych jest jeszcze niestety hipotezą opartą na spekulacjach i domysłach. Nie stwierdzono jeszcze, czy zespół eksfoliacji XFS (złuszczenia) jest przyczyną, czy skutkiem chorób, których powiązanie z nią jest udowodnione naukowo.

Przypuszcza się, iż w procesie chorobowym istotną rolę odgrywają również wolne rodniki i uszkodzenia wynikające ze stresu oksydacyjnego (stres tlenowy, obciążenie tlenowe – to stan zakłóconej równowagi między (stres tlenowy, obciążenie tlenowe – to stan zakłóconej równowagi między wolnymi rodnikami a antyoksydantami). W 2007 roku naukowcy wyodrębnili gen – LOXL1, będący ich zdaniem w silnym powiązaniu z zespołem eksfoliacji, jednak nie wiadomo, czy przyczynia się do powstania choroby samodzielnie.

Najczęstszym pokłosiem zespołu złuszczenia jest jaskra, którą leczy się farmakologicznie, operacyjnie lub zabiegiem laserowym w warunkach ambulatoryjnych. Ścisła kontrola ciśnienia śródgałkowego jest przy wystąpieniu tej choroby nieodzowna.


Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *